Geschiedenis van het collectief

CTT.jpg

Het Collectief van Transculturele Therapeuten Amsterdam (CTT Amsterdam) is voortgekomen uit de 'Intervisiegroep Feminisme en Gezinstherapie' die in 1982 werd opgericht vanuit het Dercksen Centrum in Amsterdam (nu GGZ inGeest). Marjon Arends, Nel Jessurun en Anna de Voogt behoorden tot deze eerste groep.We probeerden ons werk te doen vanuit een feministisch perspectief én met een systemische lens. En we vonden elkaar in onze verbondenheid met de strijd tegen onderdrukkende praktijken in de hulpverlening. Door onze intervisie werden we alert op de vaak onbewuste rolbevestigende of seksistische elementen in onze eigen systeemtherapieën en in de concepten, methoden, technieken en oplossingen die we hanteerden. Eind jaren tachtig waren het vooral Marjon Arends en Nel Jessurun die deze veranderde werkwijze doortrokken naar de migrantenhulpverlening. Zij waren werkzaam in het Buitenlandersproject van de RIAGG-Oost en ervoeren een soortgelijke worsteling met dominante praktijken. In de jaren '90 deden zij baanbrekend werk op het terrein van interculturalisering van de hulpverlening en er volgde een stroom van publicaties van hun hand.

The Founding Mothers

In 1997 namen Marjon Arends, Nel Jessurun en Anna de Voogt het initiatief om een nieuwe groep te vormen, waarbij zij de aandacht voor onderdrukkende praktijken ten opzichte van vrouwen in de GGZ verplaatsten naar emancipatiekwesties van de multiculturele samenleving. Zo legden zij de basis voor het CTT Amsterdam, dat via de systeemtherapie een opleidingsbrug heeft geslagen van feministische naar transculturele inzichten.

Founding Mothers
V.l.n.r Marjon Arends, Anna de Voogt en Nel Jessurun

Oprichting CTT Amsterdam

Bij een workshop over huiselijk geweld van Virginia Goldner in het Lorentzhuis in Haarlem in 1997 vond een ontmoeting plaats tussen: Anna, Nel & Marjon afkomstig uit de GGZ, Urmy Macnack uit de GG&GD en Kitlyn Tjin A Djie uit de Jeugdhulpverlening. Ter plekke ontstond het idee om de oude intervisiegroep nieuw leven in te blazen. Met de komst van Urmy en Kitlyn leerden we ons steeds meer aan om analyses te maken waarin we ons bewust zijn van de gelijktijdigheid van gender, etniciteit, klasse en seksualiteit.

Uitbreiding van het Collectief

Inmiddels is het CTT Amsterdam bijna twintig jaar verder. Pui Fan is erbij gekomen vanuit het AMW, de Blankenbergstichting waar zij vooral met de Chinese bevolkingsroep werkte (nu werkt zij bij de GGZ). Ook afkomstig van het AMW is Fariba Rhmaty die nu werkzaam is in de jeugd-GGZ en als vrijgevestigd systeemtherapeut. Nadat Marjon Arends overleed in 2008 is Hermine Klok bij het CTT gekomen: zij is psychomotorisch en lichaamsgericht therapeut, met veel ervaring in het werken met Marokkaanse en multiculturele vrouwengroepen in de GGZ. Ook zijn we een samenwerking aangegaan met Glenn Hellberg, die ons als consulterend psychiater terzijde staat, en met Dirck van Bekkum, cultureel antropoloog, die beiden naast hun eigen disciplines ook het mannenperspectief inbrengen. In 2014 zijn Glenn Helberg, kinder- en jeugdpsychiater, Judith Limahelu, maatschappelijk werker-systeemtherapeut, en Jan Smits, SPV-systeemtherapeut toegetreden tot het CTT.

We zijn dus afkomstig uit diverse disciplines, sectoren en settings in de hulpverlening. En we hebben ieder een eigen professionele, etnische en culturele achtergrond.

De mens bepaald door zijn verhaal

Onze werkwijze bouwt voort op het feministische gedachtegoed in de systeemtherapie, en is verwant aan ideeën uit de narratieve therapie. Deze benadering gaat ervan uit dat mensen worden bepaald door hun verhaal over zichzelf - een verzameling gedachten, ideeën en gevoelens -, door hun relaties met anderen, en door het probleem waarvoor ze hulp zoeken. Cultuur, etniciteit, gender en identiteit geven mede vorm aan dit zogeheten hoofdverhaal en kunnen elementen die er niet in passen, naar de achtergrond drukken. In onze therapieën proberen we met onze cliënten juist ook voor die elementen ruimte te maken.

Het collectief als beschermjas

In onze bijeenkomsten wisselen persoonlijke verhalen en ervaringen en casuïstiek besprekingen elkaar af. Soms beginnen we bij een casus en komen we via het delen van onze persoonlijke reacties daarop tot een dieper begrip of tot nieuwe hypothesen en inzichten. Soms beginnen we met een verhaal dat een van ons net is overkomen, privé of in het werk, en komen we via die verhalen uit bij een casus. Het collectief, de groep, is onze beschermjas. Het geeft ons de inbedding die nodig is om in allerlei settings te werken aan de bewustwording van 'dominante culturele praktijken' en er andere culturele praktijken naast te kunnen zetten. Als groep doen wij ook in verschillende constellaties therapieën, consultaties of rituelen waarbij de groep een beschermjas wordt voor onze cliënten.

History of the Collective

CTT.jpg

The Collective of Transcultural Therapists Amsterdam (CTT Amsterdam) was born out of the 'Feminism and Family Therapy Peer-Supervision Group' which in 1982 was started up at the then Derksen Centrum in Amsterdam (now GGZ inGeest). Marjon Arends, Nel Jessurun and Anna de Voogt were members of this early group. It was their aim to work from a feminist perspective while adopting a systemic approach to therapy. They found each other in their dedicated struggle against repressive practices in mental-health care. Through their peer-supervision sessions they became aware of the many unintended role-reenforcing and sexist elements in their own systemic therapies and in the concepts, methods, techniques and solutions that they employed. In the late 1980s, it was Marjon Arends and Nel Jessurun in particular who first applied this changed approach to mental-health care for immigrants. They were employed in the Foreigners Project of (then) RIAGG-Oost in Amsterdam, and experienced similar struggles against dominant practices. In the 1990s they performed groundbreaking work in the interculturalisation of mental-health care, which resulted in a stream of publications.

 

The Founding Mothers

In 1997, Marjon Arends, Nel Jessurun and Anna de Voogt took the step of forming a new group, in which they shifted their attention from the repressive practices with respect to women in mental-health care to problems of emancipation in the multicultural society. Thus they laid the foundation for CTT Amsterdam, which in its teaching of systemic therapy has built a bridge from feminist to transcultural insights.

Founding Mothers, from left to right: Marjon Arends, Anna de Voogt and Nel Jessurun.

 

The foundation of CTT Amsterdam

It was a workshop on domestic violence, by Virginia Goldner at the Lorentzhuis in Haarlem, that in 1997 brought together Anna, Nel and Marjon who worked in mental-health care, Urmy Macnack from the then GG&GD (municipal health authority) and Kitlyn Tjin A Djie, employed in youth social services. There and then, the idea was born to revive the old peer supervision group as a Collective. After Urmy and Kitlyn joined us, they progressively came to incorporate into their analyses an awareness of the contemporaneity

of gender, ethnicity, social class and sexual orientation.

 

The expanding Collective

The Collective has moved on almost twenty years. Pui Fan has joined from the Blankenberg Foundation for social services, where she was involved mainly with the Chinese community (she now works with GGZ mental-health services). Also from a social-services background is Fariba Rhmaty, who currently works in child and adolescent mental-health care and as an independent systemic therapist. Marjon Arends sadly died in 2008, after which Hermine Klok joined the CTT: she is a psychomotor and body-oriented psychotherapist, with extensive experience in working with Moroccan and multicultural women's groups in mental-health care. Also the Collective entered into collaboration with Glenn Hellberg, a consulting psychiatrist, and with Dirck van Bekkum, a cultural anthropologist, both of them contributing not just their own disciplines but also the male perspective. In 2014, Glenn Hellberg, the child and adolescent psychiatrist, as well as Judith Limahelu, a social worker and systemic therapist, and Jan Smits, a psychiatric nurse and systemic therapist, became full members of the Collective.

This shows that the members' backgrounds in mental-health care are quite diverse in terms of disciplines, settings and contexts. Moreover, they each have their distinct ethnic and cultural backgrounds.

 

Individuals determined by individual stories

CTT's approach builds on the feminist body of concepts applied to systemic therapy, and is related to ideas from narrative therapy. The latter starts from the view that people are determined by their own stories - comprising thoughts, ideas and emotions - about themselves, by their relation to other people, and by the problem for which they seek help. Culture, ethnicity, class, gender and sexual orientation all contribute to this so-called principal story, but may also obscure elements that fail to fit in. The aim in the therapies is with the clients to create an appropriate space also for these elements.

 

The Collective as a protective wrapping

The members' meetings are marked by an alternation of personal stories and experiences and discussions of case histories. They may begin by examining a case and, through sharing their personal responses to it, arrive at a deeper understanding, or at new hypotheses and insights. Or they could start out from a recent incident that one of them has experienced privately or at work, and these stories may end up shedding light on a case history.
The collective, the group, acts as a protective wrapping. It provides the members with the embedment that they need for working, in various settings, towards an enhanced awareness of 'dominant cultural practices' and to confront them with alternative cultural practices.
In varying constellations, CTT members also offer group therapies, consultations and rituals in which the group will provide a 'protective wrapping' for participating clients.